https://www.ijs.ir/ نشریه جراحی ایران fa daily 1 Sun, 23 Aug 2026 00:00:00 +0330 Sun, 23 Aug 2026 00:00:00 +0330 https://www.ijs.ir/article_741419.html ادغام هوش مصنوعی در پزشکی، به ویژه پزشکی مبتنی بر فرد، پیشرفت­های چشمگیری داشته است. هوش مصنوعی در حال متحول کردن مراقبت­های بهداشتی است. الگوریتم­های هوش مصنوعی می­توانند تصاویر پزشکی، داده­های ژنتیکی و سوابق الکترونیکی سلامت را برای ارائه تشخیص­های دقیق­تر و به موقع تجزیه و تحلیل کند. با شناسایی ویژگی­های فردی بیمار و پیش بینی نتایج درمان، هوش مصنوعی در توسعه برنامه­های درمانی شخصی کمک می­کند. هوش مصنوعی در جراحی رباتیک، مداخلات هدایت شده با تصویررادیویولوژی و برنامه­ریزی جراحی برای بهبود دقت و نتایج استفاده می­شود. با وجود پتانسیل قابل توجه هوش مصنوعی در پزشکی، چالش­هایی مانند حریم خصوصی داده­ها و نیاز به اعتبارسنجی قوی باقی می­ماند. در این مطالعه مروری به مهمترین یافته­های کاربردهای هوش مصنوعی و پزشکی شخصی سازی شده برای جراحان می­پردازیم. https://www.ijs.ir/article_741448.html زمینه و هدف: آپاندیسیت حاد یکی از شایع‌ترین علل شکم حاد است و تشخیص دقیق آن نقش مهمی در کاهش آپاندکتومی منفی و عوارض بیماری دارد. این مطالعه با هدف مقایسه ارزش تشخیصی سونوگرافی شکمی و معیار آلوارادو با یافته‌های پاتولوژی در بیماران مشکوک به آپاندیسیت حاد انجام شد.مواد و روش‌ها: در این مطالعه مقطعی، 117 بیمار مشکوک به آپاندیسیت حاد که تحت آپاندکتومی قرار گرفتند، بررسی شدند. اطلاعات دموگرافیک، یافته‌های بالینی، آزمایشگاهی، سونوگرافی و امتیاز آلوارادو جمع‌آوری و با نتایج پاتولوژی مقایسه شد.یافته‌ها: از 117 بیمار، 75 نفر (1/64%) آپاندیسیت مثبت و 42 نفر (9/35%) آپاندکتومی منفی داشتند. حساسیت، ویژگی و دقت سونوگرافی به‌ترتیب 40%، 69% و 4/50% بود. میانگین WBC و امتیاز آلوارادو در بیماران مبتلا به‌طور معنی‌داری بالاتر بود (05/0P<).نتیجه‌گیـری: سونوگرافی به‌تنهایی حساسیت کافی برای تشخیص قطعی آپاندیسیت ندارد و استفاده همزمان از معیار آلوارادو، یافته‌های بالینی و شاخص‌های آزمایشگاهی می‌تواند دقت تشخیصی را افزایش دهد. https://www.ijs.ir/article_741450.html زمینه و هدف: پرخوری عصبی‌ ‌یکی از چالش­های جدی حوزه سلامت است که ‌اثرات منفی بر ‌کیفیت زندگی افراد می­گذارد. هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی طرحواره درمانی گروهی بر فرانگرانی و عدم‌تحمل بلاتکلیفی در بیماران مبتلا به اختلال پرخوری عصبی بود.مواد و روش‌ها: پژوهش از نوع نیمه تجربی (پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل) بود. جامعه آماری آن کلیه بیماران مبتلا به اختلال پرخوری عصبی متقاضی جراحی اسلیو / بای‌پس معده که به مراکز درمانی استان تهران در سال 1402 مراجعه‌کرده بودند که با پرسش‌نامه اختلالات خوردن استیس و همکاران (2001) ارزیابی شدند. سپس نمونه­ای به حجم 30 نفر داوطلب شدند‌که در هر گروه 15 نفر به تصادف قرار گرفتند. پروتکل طرحواره درمانی گروهی در گروه آزمایش با محتوای پروتکل اختلالات خوردن سیمپسون و اسمیت (2020) بصورت فردی و گروهی اجرا شد و گروه کنترل هیچ‌گونه مداخله‌ای دریافت ننمودند. داده­ها از پرسشنامه‌های عدم‌تحمل بلاتکلیفی و فرانگرانی جمع­آوری شدند. تجزیه و تحلیل­ها با آزمون تحلیل کوواریانس تک متغیره توسط نرم‌افزار SPSS-26 انجام شد.یافته‌ها: مجذور اتای تفکیکی در مقایسه دو گروه نشان داد طرحواره درمانی گروهی 69% بر بهبود فرانگرانی و 64% بر بهبود عدم‌تحمل بلاتکلیفی بیماران مبتلا به اختلال پرخوری عصبی تأثیر معناداری داشت (001/0 > p). بنابراین طرحواره درمانی گروهی بر فرانگرانی، ‌و‌ ‌عدم‌تحمل بلاتکلیفی در بیماران مبتلا به اختلال پرخوری عصبی متقاضی جراحی اسلیو / بای‌پس معده مؤثر بود.نتیجه‌گیـری: می‌توان برای کاهش فرانگرانی و عدم‌تحمل بلاتکلیفی در بیماران مبتلا به اختلال پرخوری عصبی از طرحواره درمانی گروهی استفاده کرد. بنابراین، طرحواره ‌درمانی گروهی می‌تواند به عنوان یک روش مؤثر در مدیریت و درمان اختلال پرخوری عصبی مورد استفاده قرار گیرد که باعث افزایش اعتماد به نفس و بهبود روابط اجتماعی بیماران شود. https://www.ijs.ir/article_741473.html زمینه و هدف: موکوسل آپاندیس یک وضعیت نادر است که عوارضی مانند پارگی و بدخیمی به همراه دارد. تشخیص زودهنگام این ضایعه نقش مهمی در پیشگیری از گسترش موکوس به حفره صفاقی و بروز عوارض جدی دارد. یافته‌های بالینی و تصویربرداری اغلب غیراختصاصی بوده و تشخیص قطعی معمولاً بر اساس بررسی‌های پاتولوژیک انجام می‌شود. آگاهی پزشکان از تظاهرات این بیماری می‌تواند در انتخاب روش درمانی مناسب و بهبود پیامدهای آن مؤثر باشد.مورد: در این مقاله بیمار 69 ساله، به دلیل وجود توده­ای دیلاته‌ شده به واحد سی تی اسکن مراجعه کرد. تصویربرداری وجود موکوسل آپاندیس را تشخیص دادند. جراحی لاپاراتومی انجام شد و توده کیستیک بدون التهاب یا بدخیمی خارج گردید و نتایج هیستوپاتولوژیک موکوسل آپاندیس را تأیید کردند.نتیجه‌گیـری: این مطالعه اهمیت تشخیص زود هنگام و مدیریت مناسب موکوسل آپاندیس برای جلوگیری از عوارض جدی تأکید می‌کند و نیاز به آگاهی بیشتر پزشکان در این زمینه را نشان می دهد. همچنین توجه به این بیماری در تشخیص افتراقی توده‌های ناحیه تحتانی راست شکم می‌تواند به کاهش خطاهای تشخیصی کمک کند. استفاده از روش‌های تصویربرداری مناسب و ارزیابی دقیق یافته‌های بالینی نقش مهمی در تشخیص پیش از عمل دارد. انتخاب رویکرد جراحی صحیح و جلوگیری از پارگی ضایعه در حین عمل از عوامل کلیدی در بهبود پیش‌آگهی بیماران محسوب می‌شود. پیگیری منظم بیماران پس از درمان نیز برای شناسایی عود احتمالی یا ضایعات همراه ضروری است. https://www.ijs.ir/article_741474.html ندارد https://www.ijs.ir/article_741475.html نامه به سر دبیر ( ⃰ Letter to Editor, Correspondence) نوشتاری خلاصه و بازتابی از ارتباط با نشریه یا هیئت تحریریه در مورد یک مقاله، مطلب یا تجربه است.1و2و4 https://www.ijs.ir/article_738865.html https://www.ijs.ir/article_738866.html مقدمه: درد حاد پس از کوله‌سیستکتومی لاپاراسکوپیک همچنان یکی از چالش‌های مهم بالینی است که می‌تواند بر روند بهبودی و رضایت بیمار تأثیر منفی بگذارد. محدودیت‌ها و عوارض روش‌های رایج کنترل درد، توجه به رویکردهای کمکی ایمن‌تر را افزایش داده است. ویتامین C با خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی، گزینه‌ای بالقوه در این زمینه محسوب می‌شود. هدف این مطالعه، تعیین اثربخشی تزریق ویتامین C در پیشگیری از درد حاد پس از جراحی کوله‌سیستکتومی لاپاراسکوپیک است.روش کار: این مطالعه به‌صورت کارآزمایی بالینی تصادفی‌شده و دوسوکور بر روی ۷۰ بیمار کاندید کوله‌سیستکتومی لاپاراسکوپیک انجام شد که به دو گروه ویتامین C و پلاسبو تقسیم گردیدند. مداخله شامل تزریق داخل‌وریدی ویتامین C بود. شدت درد ارزیابی شد و داده‌ها با آزمون‌های تی مستقل، کای‌اسکوئر تحلیل گردیدند.نتایج: میانگین شدت درد پس از عمل در تمام زمان‌های ارزیابی در گروه ویتامین C کمتر از گروه کنترل بود. این اختلاف از ورود به PACU شروع شد (001/0˂P) و در ۲ و ۴ ساعت پس از عمل با کاهش درد به کمتر از ۱ در گروه ویتامین C به‌طور معنی‌دار ادامه یافت (001/0˂P). تفاوت بین دو گروه در ۶، ۱۲، ۱۸ و ۲۴ ساعت پس از عمل نیز حفظ شد (005/0=P تا 009/0=P) و نشان‌دهنده اثربخشی پایدار ویتامین C در کاهش درد حاد پس از جراحی است.نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که تزریق ویتامین C یک مداخله مؤثر و عملی برای پیشگیری از درد حاد پس از جراحی کوله‌سیستکتومی لاپاراسکوپیک است و می‌تواند به بهبود پیامدهای بالینی و تجربه بیماران کمک کند.